Współczesny rynek gospodarczy nieustannie się zmienia, przynosząc nowe wyzwania oraz możliwości dla przedsiębiorców. Jednym z aspektów tej dynamiki jest rozwój systemów franczyzowych, które od wielu lat stanowią istotną część krajobrazu biznesowego na świecie. Polski kodeks cywilny, będący fundamentalnym zbiorem norm prawnych regulujących stosunki cywilnoprawne, również dostrzega potrzebę adaptacji do tych zmian. To właśnie dlatego w światło dzienne wkracza planowana nowelizacja kodeksu cywilnego, mająca na celu wprowadzenie regulacji dotyczących umowy franczyzy. Należy podkreślić, że aktualnie umowa franczyzy jest obecnie tzw. umową nienazwaną, co implikuje brak dedykowanych regulacji, opisujących bezpośrednio zasady jej zawierania oraz charakterystyczne właściwości, w kodeksie cywilnym czy innym dokumencie prawnym. Jednakże możliwość zawierania takich umów franczyzowych wynika z obowiązującej tzw. zasady swobody umów.
Franczyza – co to znaczy dla przedsiębiorców?
Franczyza to model biznesowy opierający się na współpracy pomiędzy franczyzodawcą a franczyzobiorcą. W jej ramach franczyzobiorca otrzymuje prawo do używania określonego systemu lub nazwy handlowej znanego brandu, co zazwyczaj wiąże się z korzyściami w postaci doświadczenia, wiedzy rynkowej oraz ugruntowanej pozycji rynkowej.
Umowa franczyzy – zakres planowanych zmian
W planowanych przepisach zostaną zdefiniowane, między innymi:
- Regulacje cywilnoprawne dotyczące umowy franczyzy, obejmujące wytyczenie fundamentalnych aspektów tej umowy oraz zasady jej zawarcia (w formie dokumentowej);
- Zobowiązanie do przedstawienia przez franczyzodawcę dokumentu informacyjnego, który będzie zawierał dane na temat wspólnych obowiązków stron, metod prowadzenia biznesu przez franczyzobiorcę zgodnie z umową franczyzy, prognozowanych kosztów i potencjalnych przychodów wynikających z działalności w ramach franczyzy, standardowy szablon umowy franczyzy oraz inne kluczowe elementy, włączając w to skutki niespójności między dokumentem informacyjnym a zawartą umową;
- Określone kryteria, które umożliwią zarówno franczyzobiorcy, jak i franczyzodawcy sankcyjne rozwiązanie umowy w określonych sytuacjach;
- Zastosowanie ograniczeń w kontekście wprowadzania kar umownych, definicji ram dla możliwego zakazu konkurencji między stronami oraz opcji ustanowienia zabezpieczenia wekslowego dla roszczeń wynikających z umowy franczyzy.
Cel nowelizacji
Celem proponowanej nowelizacji jest wprowadzenie klarownych przepisów regulujących zawieranie i wykonywanie umowy franczyzy. Dzięki temu obie strony – zarówno franczyzodawca, jak i franczyzobiorca – będą mogły skorzystać z większej pewności prawnej oraz łatwiejszego dostępu do informacji na temat swoich praw i obowiązków. Ustawodawca ma na celu stworzenie ram prawnych, które będą sprzyjać rozwojowi tego typu przedsięwzięć, jednocześnie zabezpieczając interesy stron.
