Unieważnienie małżeństwa to stwierdzenie, że małżeństwo nigdy nie powstało lub jest nieważne z powodu jakiejś wady. W przeciwieństwie do rozwodu, który kończy ważne małżeństwo, unieważnienie małżeństwa sprawia, że zawarty związek małżeński traktowany jest tak, jakby prawnie nigdy nie istniał. Kiedy unieważnienie małżeństwa jest możliwe? Jakie są jego skutki? Wyjaśniam poniżej.
Kiedy można unieważnić małżeństwo?
Unieważnienie małżeństwa jest możliwe tylko w przypadkach, gdy małżeństwo od samego początku było nieważne z powodu pewnych wad lub braków.
Unieważnienie małżeństwa może więc nastąpić z różnych powodów, takich jak:
- Niezdolność do zawarcia małżeństwa — na przykład, gdy jedna z osób
- Jest już w małżeństwie;
- Jest zbyt młoda;
- Nie ma pełnej zdolności prawnej;
- Jest bliskim krewnym drugiej osoby.
- Wady w samej ceremonii ślubnej — na przykład, gdy:
- Ceremonia nie została przeprowadzona zgodnie z wymaganiami prawnymi;
- Świadkowie nie byli obecni;
- Złożone zostały fałszywe oświadczenia.
- Wady w woli zawarcia małżeństwa — na przykład, gdy jedna z osób:
- Została zmuszona do zawarcia małżeństwa;
- Nie zdawała sobie sprawy z charakteru i skutków małżeństwa;
- Udawała podczas składania przysięgi małżeńskiej.
Unieważnienie małżeństwa – krok po kroku
W celu unieważnienia małżeństwa, w pierwszej kolejności należy złożyć pozew do właściwego sądu. Pozew taki składa się do sądu okręgowego właściwego ze względu na miejsce, w którym małżonkowie mieli ostatnio wspólne miejsce zamieszkania (o ile jedno z nich nadal w tym okręgu przebywa). Po wyznaczeniu przez sąd terminu rozprawy, małżonkowie muszą się na niej stawić i przedstawić swoje argumenty. Para małżeńska musi przedstawić dowody, które potwierdzą, że doszło do spełnienia przesłanek unieważniających małżeństwo. Po przeprowadzeniu rozprawy sądowej sąd wydaje orzeczenie o unieważnieniu małżeństwa. Musi jednak uznać, że są ku temu wystarczające dowody potwierdzające wady lub braki.
Jakie są skutki unieważnienia małżeństwa?
Po unieważnieniu małżeństwa, para traci status małżonków. Wówczas ustają pomiędzy nimi osobiste prawa i obowiązki takie jak alimenty czy dziedziczenie. Ważne jest, aby pamiętać, że unieważnienie małżeństwa nie ma wpływu na dzieci, które narodzą się z tego związku. Dzieci pozostają prawowitymi dziećmi pary małżeńskiej, a ich prawa i obowiązki wynikające z urodzenia nie ulegają zmianie.